Danh mục: Công nghệ

Apple đối thủ lịch sử của PC

Nếu không có Apple II, có thể máy tính để bàn sẽ không bao giờ tồn tại. Mặc dù điều này vẫn gây tranh luận, nhưng nhìn chung mọi người đều đồng ý Apple II có ảnh hưởng rất lớn đến lịch sử PC.

Nhiều kỹ sư của IBM cũng sở hữu Apple II và như nhiều khách hàng khác, họ đều có đánh giá chung rằng có thể dễ dàng thực hiện các công việc trên Apple II. Ví dụ như làm việc trên bảng tính là điều gần như không thể trên một máy tính lớn khổng lồ vào thời điểm đó.

Apple II sử dụng bộ vi xử lý MOS 6502 8-bit, với RAM từ 4KB đến 64KB, được phát hành lần đầu tiên vào tháng 6 năm 1977 với mức giá thấp nhất là 1.298 đô la. Nó đã đạt được thành công đáng kinh ngạc từ năm 1977 đến năm 1993.

Được phát triển bởi Steve Wozniak, Apple II hoàn toàn trái ngược với các sản phẩm được phát triển bởi Steve (Mr Jobs) sau này của Apple.

Về cơ bản, Apple II được thiết kế theo kiến ​​trúc mở, Vỏ máy được thiết kế một nắp có thể tháo rời cho phép dễ dàng thao tác với bo mạch chủ và các khe cắm mở rộng. Giống như PC, Apple II là nguyên mẫu của rất nhiều bản sao trong nhiều năm sau đó.

Mặc dù PC ra mắt sau và hiện đại hơn, Apple II vẫn giữ được những lợi thế so với PC, chẳng hạn như có 8 khe cắm mở rộng so với 5 khe cắm của PC và chơi game thuận tiện hơn nhiều, hỗ trợ cần điều khiển đi kèm và trò chơi được tải chỉ trong vài giây.

Phần mềm của PC

Bận rộn với việc tối ưu phần cứng, gánh nặng phát triển hệ điều hành phần lớn do Microsoft đảm nhiệm, IBM tập trung vào cung cấp cho người tiêu dùng PC DOS.

Chiếc máy cuối cùng được đặt tên là IBM Model Number 5150. Nhưng tên gọi này bị lãng quên ngay lập tức, vì trong tiêu đề của mọi tờ báo, nó được gọi là Máy Tính Cá Nhân (PC – Personal Computer) của IBM.

Sau 12 tháng phát triển, IBM đã công bố Máy tính cá nhân mới của mình vào ngày 12 tháng 8 năm 1981. Phiên bản rẻ nhất có giá 1.565 đô la bao gồm 16KB RAM, đồ họa CGA và giắc cắm đầu vào, cùng với tùy chọn khay cassette – người dùng có thể lắp băng từ hoặc ổ đĩa tùy chọn.

Các đối thủ như RadioShack và Apple không hề quan tâm. Steve Jobs đã mua một chiếc để mổ xẻ và tỏ ra không mấy ấn tượng với các công nghệ lỗi thời của nó.

Trong thời điểm ra mắt, Apple đã đăng một quảng cáo toàn trang với nội dung “Chào mừng, IBM. Nghiêm túc.” Nhưng Apple không nhận ra sức nặng của một công ty như IBM đối với các doanh nghiệp.

Mặc dù sản phẩm của IBM thua kém về nhiều mặt so với các đối thủ cạnh tranh rẻ hơn, nhưng các doanh nghiệp vẫn coi IBM là một lựa chọn an toàn, cùng với sự hỗ trợ khách hàng tuyệt vời.

Trong vòng một năm, PC đã vượt qua Apple II để trở thành máy tính để bàn bán chạy nhất. Năm 1983, 2/3 khách hàng doanh nghiệp tiêu chuẩn hóa PC làm máy tính cho cơ quan, chỉ 9% chọn Apple – và đến năm 1984, doanh thu hàng năm của PC đã tăng gấp đôi Apple.

IBM đã khiến ngành công nghiệp điện toán ngạc nhiên khi phá vỡ truyền thống của chính mình. Họ không chỉ đào tạo dịch vụ cho nhân viên không phải của IBM mà chia sẻ rộng rãi các thông số kỹ thuật, tài liệu chi tiết công nghệ bên trong PC cho các nhà phát triển thiết bị ngoại vi và phần mềm của bên thứ ba.

Trong vòng vài năm, PC đã chở thành tiêu chuẩn mới cho máy tính để bàn, tạo ra một ngành khổng lồ thị trường các thiết bị ngoại vi rộng mở.

Năm 1982, PC được cập nhật lên tiêu chuẩn XT (Công nghệ eXtended) của IBM, loại bỏ giắc cắm cassette và thêm một đĩa cứng 10MB. Đây là PC đầu tiên có đĩa cứng theo tiêu chuẩn.

Tháng 8 năm 1984 IBM phát hành bản cập nhập lớn tiếp theo, PC/AT (Advanced Technology). Sử dụng Intel 80286 6MHz (hay còn gọi là 286 – không ai sử dụng tiền tố ’80’ nữa), nó đi kèm với 256KB RAM, có thể nâng cấp tối đa 16MB.

Các phiên bản ban đầu bị giới hạn ở đồ họa CGA và đơn sắc, nhưng tiêu chuẩn EGA 16 màu mới của IBM được phát hành sau đó không lâu, cho phép hiển thị 16 màu ở độ phân giải 640×350. Đây là một bước tiến lớn đối với PC, nó tạo ra di sản mà chúng ta vẫn nhận ra ở thời điểm hiện tại, với những thứ như khoang ổ đĩa được tiêu chuẩn hóa, điểm gắn bo mạch chủ và bố cục bàn phím cơ bản mà chúng ta vẫn sử dụng cho đến nay.

Mặc dù thành công với các doanh nghiệp, nhưng chiếc PC đầu tiên lại quá đắt đối với người dùng gia đình. Giá của phiên bản thấp nhất không quá cao, nhưng nó không bao gồm màn hình hoặc ổ đĩa mềm; phiên bản RAM 64KB với ổ đĩa mềm và màn hình có giá hơn 3.000 đô la (hơn 8.000 đô la ngày nay).

Các đối thủ đã đánh hơi thấy cơ hội, và với một kiến ​​trúc mở, sẽ không lâu nữa trước khi các bản sao của IBM xuất hiện.

Dòng sản phẩm PCjr

PCjr có thông số hấp dẫn: CPU Intel 8088, đồ họa CGA Plus và chip âm thanh Sega. IBM tung ra một chiếc máy tính phổ thông có khả năng tương thích với PC, đồ họa và âm thanh được cải thiện với mức giá thấp hơn (1.269 USD). Pundits đã dự báo PCjr sẽ gây bão trên thị trường, nhưng khi phát hành, nó đã gây bất ngờ theo chiều hướng ngược lại.

Commodore 64 chỉ bằng một phần ba giá, nhanh hơn, đồ họa tốt hơn và thư viện phần mềm khổng lồ. Phần cứng đặc biệ và sự tối ưu cho dòng PCjr cũng có nghĩa là nó chỉ tương thích một phần với PC, khiến nó thất bại trước các khách hàng game thủ cũng như người dùng doanh nghiệp. Điều thực sự khiến người tiêu dùng thất vọng là bàn phím chiclet bằng cao su khủng khiếp: một chiếc máy tính tương đối đắt tiền – của một công ty nổi tiếng với bàn phím chất lượng thua một thứ có giá $ 99 rất nhỏ.

Doanh thu ban đầu là một thảm họa, nhưng một chiến dịch giảm giá, quảng cáo và nâng cấp (đặc biệt là bàn phím) đã xoay chuyển tình thế, khiến PCjr kéo lại một chút thành công. Tuy nhiên, danh tiếng của nó đã bị tổn hại và bị khai tử vào năm 1985.

Sự gia tăng của các nhà sản xuất PC

Ban đầu IBM không quan tâm. Các linh kiện PC hầu hết có thể được sao chép và thương mại, Nhưng BIOS vẫn độc quyền của IBM để đảm bảo khả năng tương thích với hệ thống của IBM.

Tuy nhiên, các công ty như Award và American Megatrends đã thiết kế ngược lại BIOS của IBM, và các công ty như Dell, Compaq và HP sau đó đã sử dụng BIOS sao chép để tạo ra các PC của riêng họ.

Bản sao đầu tiên đến từ Columbia Data Products với MPC 1600 phát hành năm 1982, nhưng năm 1983 chứng kiến ​​bước ngoặt của Compaq Portable, máy tính đầu tiên gần như hoàn toàn tương thích với IBM.

Compaq đã sử dụng BIOS của riêng mình và thiết kế lại diện mạo cho máy tính để bàn, với tất cả các thành phần trong một hộp, bao gồm cả một màn hình CRT nhỏ.

Khi IBM phát hành chiếc PCjr giá rẻ vào năm 1984, RadioShack đã tạo ra một bản sao, Tandy 1000. Nó thành công hơn nhiều so với PCjr, với khả năng tương thích tốt hơn.

Sau khi PCjr bị khai tử, phần mềm và thiết bị ngoại vi của nó được Tandy kế thừa. Các sản phẩm nhái rẻ hơn rất nhiều đang làm xói mòn quyền kiểm soát của IBM đối với thị trường, thị phần của IBM giảm từ 76% năm 1983 xuống còn 26% vào năm 1986.

Hết Phần 2 – Vui lòng đón đọc phần 3

• Lịch sử máy tính PC: Cuộc chiến 32 bit – Phần 3

Các bài viết trong seri này:

• Lịch sử máy tính PC: Máy tính ra đời năm nào – Phần 1

Nguồn: Biên tập thietbiketnoi.com

Seri bài viết lịch sử của máy tính cho chúng ta một cái nhìn chi tiết về sự xuất hiện và phát triển của máy tính cá nhân. Các bạn cùng theo dõi seri bài viết này nhé.

Máy tính cá nhân; PC (personal computer); máy tính để bàn hay máy tính tương thích IBM. Dù bạn muốn gọi nó là gì, nó đã duy trì sự hiện diện thống trị trong gần bốn thập kỷ.

Nếu bạn có thể chạy bất kỳ chương trình nào được viết từ những năm 80 đến những năm 2000, điều đó chứng tỏ PC của bạn có khả năng tương thích ngược trở lại những năm 70, cho phép bạn chạy các phần mềm lịch sử như thể nó mới được phát hành hôm qua.

Trên thực tế, máy tính của bạn chứa đựng nhiều di sản lịch sử, từ cách bố trí bo mạch chủ, kích thước khoang ổ đĩa cho đến cách bố trí bàn phím.

Lật qua bất kỳ tạp chí công nghệ nào và bạn sẽ thấy mọi thứ từ máy tính để bàn cồng kềnh đến máy tính laptop doanh nhân kiểu dáng đẹp; từ các máy chủ dữ liệu đắt tiền đến các thiết bị siêu nhỏ chỉ vài inch.

Tất cả các máy này đều thuộc cùng một họ PC và bằng cách nào đó chúng có thể nói chuyện với nhau.

Nhưng tất cả những điều này đã bắt đầu từ đâu? Đó là những gì chúng ta sẽ cùng tìm hiểu: từ những chiếc máy tính đục lỗ cho đến khi ra mắt vào đầu những năm 80, khi nó chiến đấu với những gã khổng lồ như Apple, nó đã được vô số nhà sản xuất sao chép và cuối cùng nó đã trở thành 32-bit rồi 64-bit.

Chúng ta sẽ điểm qua những năm 90 và sự khởi đầu của thời đại đa phương tiện, phim ảnh kỹ thuật số, cuộc chiến giữa các nhà sản xuất chip và việc Windows trở thành hệ điều hành hàng đầu nhưng không tốt nhất thế giới.

Nhưng trước khi chúng ta đi bất cứ đâu, để hiểu được nguồn gốc cuộc cách mạng của PC, trước tiên bạn cần phải hiểu IBM là gì vào thời điểm khởi đầu và văn hóa xung quanh nó.

Sự xuất hiện của IBM

IBM được thành lập vào đầu thế kỷ 20 bởi những người đã phát minh ra loại máy đục lỗ và máy lập bảng đã cách mạng hóa thế kỷ trước. IBM đã giới thiệu trung tâm dữ liệu lớn cho chính phủ Hoa Kỳ, với thiết bị theo dõi hàng triệu hồ sơ việc làm trong những năm 1930.

IBM cung cấp thẻ quẹt từ, đĩa cứng, đĩa mềm và hơn thế nữa. Họ phát triển bản trình diễn đầu tiên của AI và không thể thiếu trong các chương trình không gian của NASA.

IBM đã tuyển dụng năm người đoạt giải Nobel, sáu người nhận giải Turing và là một trong những nhà tuyển dụng lớn nhất thế giới.

Máy tính lớn của IBM thống trị những năm 60 và 70, lịch sử trong ngành điện toán đã khiến IBM có một liên tưởng gần như ngay lập tức với máy tính trong tâm trí người tiêu dùng tại Mỹ.

Nhưng không phải là họ không gặp rắc rối. Cuối những năm 70 thị trường bị bão hòa bởi ‘máy tính siêu nhỏ’ của Apple, Commodore, Atari và Tandy. IBM đã mất rất nhiều khách hàng khi các máy tính lớn khổng lồ bị thay thế bởi máy tính siêu nhỏ.

IBM đã mất nhiều năm để phát triển mỗi sản phẩm, với vô số tầng lớp quan liêu, kiểm tra mọi chi tiết trước khi tung ra thị trường.

Họ bị tụt lại phía sau trong việc cung cấp máy tính để bàn đơn giản với giá cả phải chăng hơn và thậm chí không có kinh nghiệm với các cửa hàng bán lẻ.

Trong khi đó, các nhà sản xuất máy tính nhỏ hơn đang phát triển các mẫu mới trong thời gian ngắn hơn nhiều, và không có cách nào IBM có thể bắt kịp nếu sử dụng các phương pháp truyền thống.

Thành lập đơn vị đặc biệt

Vào tháng 8 năm 1979, những người đứng đầu IBM đã gặp nhau để thảo luận về mối đe dọa ngày càng tăng trên thị trường máy tính và nhu cầu phát triển một máy tính cá nhân để giành lại thị phần. Họ đã tạo ra một loạt các Đơn vị Kinh doanh Độc lập, được trao quyền tự chủ.

Một trong số này được dẫn dắt bởi giám đốc điều hành Bill Lowe, người sau này trở thành cha đẻ của PC. Năm 1980, Lowe hứa rằng ông có thể tạo ra một mẫu PC thương mại mới trong vòng một năm nếu ông không bị ràng buộc bởi các quy định hiện tại của IBM.

Ý tưởng ban đầu của Lowe đã đưa anh đến Atari, công ty muốn làm việc cho IBM với tư cách là nhà sản xuất OEM, đề xuất một cỗ máy dựa trên dòng Atari 800.

Lowe đề nghị IBM nên mua lại Atari, nhưng hãng đã bác bỏ ý tưởng này để thay vào đó là phát triển một dòng sản phẩm mới. Và Lowe có thời gian một năm với một nhóm độc lập.

Một nhóm gồm những người không phải tuân thủ các quy tắc và bộ máy cồng kềnh của IBM – được phép làm mọi việc mà họ thấy phù hợp để hoàn thành công việc. Nhiệm vụ có tên mã là Project Chess, Lowe hứa hẹn sẽ có một nguyên mẫu hoạt động trong 30 ngày.

Lowe đã tìm kiếm một kiến ​​trúc mở. Khi mà nhu cầu của các đại lý quan tâm đến máy IBM, nhưng họ sẽ không bán hàng nếu thiết bị phải vận hành với các thành phần độc quyền của IBM. Để thuận tiện cho việc sửa chữa thiết bị tại các cửa hàng trên khắp nước Mỹ, chúng cần phải được làm từ các bộ phận tiêu chuẩn có bán sẵn.

Hết tháng 8, Lowe đã có một nguyên mẫu rất cơ bản và một kế hoạch kinh doanh khác với truyền thống của IBM.

Dựa trên kiến ​​trúc mở này, Máy tính để bàn sẽ sử dụng các thành phần và phần mềm tiêu chuẩn, thay vì các bộ phận độc quyền của IBM và được bán qua các kênh bán lẻ thông thường.

Trong những tháng tới, thành viên nhóm của lowe đã tăng lên theo cấp số nhân và nỗ lực hết sức để biến nguyên mẫu thành một cỗ máy đẳng cấp thế giới.

Họ tập trung vào việc cung cấp cho PC một bàn phím tuyệt vời, và họ đã bán nó cùng với bàn phím IBM Model F. Nó cần phải bền và đáng tin cậy, vì vậy mỗi phím được thử nghiệm đạt 100 triệu lần nhấn phím.

IBM vốn đã nổi tiếng về bàn phím chất lượng và họ củng cố vị trí này bằng bàn phím với công nghệ Buckling Spring mới. Điều này đã mang lại cho bàn phím âm thanh nổi tiếng lách cách (âm của bàn phím cơ) và cảm giác lực nhấn rất phổ biến với những người đánh máy, mang lại phản hồi xúc giác vô song vào thời điểm đó.

Chỉ riêng bàn phím của PC đã mang về cho Lowe rất nhiều khách hàng, và bàn phím IBM trở thành sản phẩm tốt nhất trong hai thập kỷ tiếp theo.

Tiếp theo, nhóm của Lowe chuyển sang CPU. Bộ vi xử lý 801 RISC độc quyền của IBM đã được xem xét (mạnh hơn đáng kể), nhưng để thuận tiện và tương thích, nhóm đã chọn Intel 8088.

Bằng cách chọn bộ xử lý 8088 thay vì 8086 tốt hơn, về mặt kỹ thuật, chiếc máy tính IBM ban đầu chỉ có một phần là 16-bit. Cả hai đều là lõi 16-bit bên trong, nhưng sự khác biệt là 8088 có một bus 8-bit tiết kiệm chi phí.

Chi phí cho 8088 thấp hơn, có thể được sản xuất với số lượng cao hơn và giảm độ phức tạp của bo mạch chủ – trong khi nhiều phần cứng có thể được sử dụng trong PC cũng có bus 8-bit, vì vậy 8088 sẽ cho khả năng tương thích tốt hơn.

Đối với bo mạch chủ, RAM sẽ có thể được mở rộng tối đa 256KB, một bộ đồng xử lý toán học 8087 tùy chọn có sẵn và sẽ có năm khe cắm mở rộng ISA.

Khi ghép chúng lại với nhau, mẫu máy tính mới sẽ có tùy chọn RAM 16 hoặc 64KB, Khoang dành cho hai ổ đĩa mềm 5,25 inch và giắc cắm cassette để lưu băng.

Người dùng có thể lựa chọn đồ họa đơn sắc hoặc CGA và Intel 8088 cung cấp sức mạnh cho hệ thống sẽ chạy ở tốc độ 4,77MHz.

Hết phần 1 – Vui lòng đón đọc phần 2

• Lịch sử máy tính PC: Apple II Đối thủ vĩ đại – Phần 2

Nguồn: biên tập thietbiketnoi.com